Onderwijs & Wetenschap
Nieuwsbrief •
Het laatste nieuws over onderzoek in het primair en voortgezet onderwijs in Nederland elke twee weken in uw mail.
Voortgezet Onderwijs
Bezuinigingen van Deetman werken nog steeds door in het Nederlandse onderwijs, waarschuwt Maastrichtse hoogleraar in Suriname
Bezuinigingen op lerarensalarissen uit de jaren tachtig werken nog altijd door in het Nederlandse onderwijs en hebben de status van het leraarsberoep grondig aangetast. Dat stelde Frank Cörvers, hoogleraar aan de Universiteit Maastricht, op een onderwijscongres in Suriname. Zijn boodschap aan beleidsmakers was onomwonden: leer van deze fout.
Lees verder →
Primair Onderwijs
Geen bewijs voor leerwinst, wel risico op ongelijkheid door AI
Groningse onderzoekers hebben geen overtuigend wetenschappelijk bewijs gevonden dat AI-systemen het leren daadwerkelijk verbeteren. Tegelijkertijd laten de onderzoekers zien dat AI discriminerende effecten kan hebben, met name voor leerlingen uit minderheidsgroepen.
Voortgezet Onderwijs
Grote kloof naar werk voor leerlingen uit speciaal onderwijs
Leerlingen die het speciaal onderwijs verlaten, hebben zeven jaar later aanzienlijk minder vaak betaald werk dan leeftijdsgenoten uit het reguliere praktijkonderwijs. Binnen het speciaal onderwijs lopen de uitkomsten bovendien sterk uiteen per leerroute.
Primair Onderwijs
Toezicht van de onderwijsinspectie is maar gedeeltelijk wetenschappelijk onderbouwd
De Inspectie van het Onderwijs heeft voor het eerst expliciet gemaakt op welke aannames haar toezicht is gebaseerd. Uit de analyse blijkt dat dat bewijs ongelijk verdeeld is: voor sommige onderdelen is het stevig, voor andere beperkt of afwezig.
Voortgezet Onderwijs
Beginnende leraar maakt verschil met activerend lesgeven en klassenmanagement
Beginnende leraren krijgen in hun eerste jaren vooral steun bij orde houden en lesstructuur. Nieuw onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen laat zien waarom dat relevant is: juist activerend lesgeven en goed klassenmanagement hangen het sterkst samen met de betrokkenheid van leerlingen in de klas.
Primair Onderwijs
Leerlingen met ADHD en dyslexie boeken evenveel vooruitgang met standaard leesaanpak
Kinderen met zowel ADHD als dyslexie profiteren even goed van een standaard dyslexiebehandeling als kinderen met alleen dyslexie. Scholen hoeven hun aanpak voor lees- en spellingproblemen bij deze groep dus niet aan te passen. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Amsterdam, dat laat zien dat ondersteuning in de praktijk vaak nog te eenzijdig op gedrag en aandacht is gericht.
Voortgezet Onderwijs
Eerste jaren middelbare school vormen kwetsbare fase voor zelfsturing van leerlingen
Juist in de eerste jaren op de middelbare school wordt van leerlingen verwacht dat ze plannen, zich aanpassen, hun werk op orde houden en sociaal hun weg vinden. Nieuw onderzoek van de VU en UU laat zien dat juist in diezelfde periode eigenschappen die daarvoor belangrijk zijn, zoals zorgvuldigheid, meegaandheid en extraversie, gemiddeld wat afnemen.
Voortgezet Onderwijs
Ouderlijke steun en sociale achtergrond cruciaal voor welbevinden van brugklassers
De overgang naar de middelbare school heeft grote gevolgen voor het welbevinden van brugklassers. Dat blijkt uit een internationale overzichtsstudie van onderzoekers van de Hanzehogeschool Groningen en de Rijksuniversiteit Groningen, waarin vooral ouderlijke steun, sociale relaties en schoolkenmerken samenhangen met hoe leerlingen deze overstap ervaren.
Primair Onderwijs
Reguliere schoolorganisatie is zelf een belangrijke oorzaak van blijvende ongelijkheid
Leerlingen starten op basis van kalenderleeftijd, terwijl hun ontwikkeling sterk kan verschillen. Vierjarigen lopen uiteen van ongeveer twee tot zes jaar. Volgens Ton Mooij krijgen daardoor vanaf dag één sommige kinderen onderwijs dat niet aansluit, met risico op verschillende problemen. Gelijke kansen zijn volgens hem alleen haalbaar met individuele leertrajecten vanaf het begin.
Primair Onderwijs
Nieuwe studie: leraren herkennen pestgedrag beter dan vaak wordt gedacht
Leraren blijken betrouwbare informanten voor pestgedrag op school, zeker als zij daarvoor gerichte training krijgen. Zo blijkt uit onderzoek door Iris Eekhout, Zeena Harakeh, Minne Fekkes en Jeroen Pronk.
Voortgezet Onderwijs
‘Het onderwijs verdient een betere oplossing dan een algemene AI-oplossing’
AI houdt het onderwijs een spiegel voor van wat niet goed gaat, maar zonder stevige basisvaardigheden en zonder publieke regie bepalen grote platforms de richting. In de Tweede Kamer klonken die waarschuwingen onder meer van docent Barend Last en wetenschappers Felienne Hermans en Inge Molenaar.
Voortgezet Onderwijs
Leraren willen LGBTQ+-leerlingen helpen, maar de school werkt niet altijd mee
Leraren willen LGBTQ+-leerlingen ondersteunen, maar lopen daarbij vaak tegen grenzen aan die buiten henzelf liggen. Niet hun houding, maar de schoolcontext bepaalt in belangrijke mate wat er mogelijk is. Dat blijkt uit onderzoek van wetenschappers van de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit Utrecht.
Voortgezet Onderwijs
‘Eigenlijk gok ik altijd maar wat’: waarom leerkrachten in rekenen wel differentiëren, maar in W&T niet
In rekenen is differentiëren voor veel leerkrachten vanzelfsprekend, in wetenschap- en technologieonderwijs veel minder. Dat blijkt uit het promotieonderzoek van Tessa Slim aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Zij laat zien dat juist in W&T-lessen vaak onduidelijk is wat het precieze leerdoel is en waarop dus moet worden gedifferentieerd.
Voortgezet Onderwijs
‘Zijn mijn leerlingen door AI niet slimmer dan ik?’
“Hoe kun je leerlingen voorbereiden op veranderingen met een curriculum dat eigenlijk is gebaseerd op gisteren?” Met die vraag zette Arthur Bakker, hoogleraar didactiek en curriculum aan de Universiteit van Amsterdam, de toon in een debat over AI in het onderwijs.
Voortgezet Onderwijs
Leerlingen uit lagere milieus krijgen vaker demotiverende reacties van leraren
Leerlingen uit lagere sociaaleconomische milieus ervaren in de klas vaker gedrag van hun leraar dat demotiverend kan werken, ook als zij net zo goed presteren als klasgenoten uit hogere milieus.
Missie Onderwijs & Wetenschap
Onderwijs & Wetenschap brengt actueel onderwijsonderzoek samen met de praktijk van alledag. Het platform biedt docenten, schoolleiders, ouders en leerlingen nieuwe inzichten om het onderwijs beter te begrijpen en te verbeteren. Door wetenschappelijke kennis toegankelijk en toepasbaar te maken.